• Türkçe
  • English
Ders Kodu: 
CULA 205
Ders Dönemi: 
Güz
Ders Tipi: 
Zorunlu
Teori Saati: 
3
Uygulama Saati: 
0
Kredi: 
3
AKTS: 
7
Dersin Dili: 
İngilizce
Dersin Amacı: 
Yiyeceklerin ve yemek kültürlerinin gelişimini tarihsel süreç içinde prehistorik dönemden ortaçağ dönemine kadar öğrenmek
Dersin İçeriği: 

Tarih öncesi çağlardan Orta Çağ dönemine kadar dünyada yiyecek üretimi ve tüketiminin ekonomik, sosyal, politik ve kültürel açılardan tarihsel gelişim süreci içinde incelenmesi

Dersin Öğretim Yöntemleri: 
1: Anlatım, 2: Soru-Cevap, 3: Tartışma 4: Laboratuar
Dersin Ölçme Yöntemleri: 
A: Sınav, B: Ödev, C: Sunum

Dikey Sekmeler

Dersin Öğrenme Çıktıları

Dersin Öğrenme Çıktıları Program Öğrenme Çıktıları Öğretim Yöntemleri Ölçme Yöntemleri
Yemek Tarihi ve tarihçiliğini kavrar 1,15 1,2,3 A,B,C
Beslenme eyleminin sadece biyolojik bir gereklilik değil kültürel anlamlar içerdiğini anlar 1,3,6,7 1,2,3 A,B,C
İnsanoğlunun yiyecek bulma ve üretme süreci içinde kat ettiği aşamaları tarih öncesi çağlardan ilk medeniyetlerin ortaya çıkış süreci içinde irdeler 1,3,6,7,8,12 1,2,3 A,B,C
Antik dünyada Ortadoğu (Antik Mısır- Sümer- Hitit),  Akdeniz’de ( Antik Yunan ve Roma) ve Uzak Doğu’da 8Hint ve Çin) ortaya çıkan yemek kültürlerini inceler 1,3,6,7,8,12 1,2,3 A,B,C
Ortaçağ dünyasında İslam, Bizans ve Orta Asya Türk kültürlerinde oluşan yemek alışkanlıklarını karşılaştırmalı olarak çalışır 1,3,6,7,8,12 1,2,3 A,B,C
Buğday, pirinç, mısır gibi temel tahılların, sebze, meyve, baharat ve içeceklerin tarihini ve yayılma sürecini öğrenir. 1,3,6,7,8,15,12 1,2,3 A,B,C

 

Dersin Akışı

 
Hafta Konular Çalışma Materyalleri
1 Yemek tarihçesi nedir? Tarih Öncesi Dünyada Yiyecek-Paleolitik Çağ; avcılık / toplayıcılık, ateşin keşfi Tannahill, Food in History. p. 1-18

 

2 Neolitik Devrim, Tarımın Başlangıcı, Bitki ve Hayvanların Yetiştirilmesi Tannahill. Food in History, p. 19- 41

 

3 Yakın Doğu'da İlk Uygarlıklar: Sümer Toplumunda Yemek Tannahill, Food in History, p. 45- 59

 

4 Yakın Doğu'da ilk uygarlıklar: Mısır Toplumunda Yemek Tannahill, Food in History, p. 45- 59

 

5 Anadolu'da ilk uygarlıklar: Hitit Toplumunda Yemek Uhri, A.“Anadolu’da Hititler ve Hitit Mutfak Kültürü” p. 45- 55

 

6 Erken dönem Hint ve Çin Mutfağı Tannahill. Food in History, p. 105- 140.
7 Klasik Yunan mutfağı Tannahill. Food in History, p. 60- 70

 

8 MIDTERM  

 

9 İtalyan Mutfağı ve Fransız Mutfağı ile Roma İmparatorluk Mutfağı Tannahill, Food in History, p. 72-91
10 Orta ve Güney Amerika'da Gıda (İnka, Maya, Aztek) ve Yeni Amerika, Yeni Gıda Ürünlerinin Yayılması Tannahill, Food in History, p. 202-214
11 Orta Asya'da Türk Mutfağı ve Selçuklu Mutfağı Genç, Reşat. “XI. Yüzyilda Türk Mutfağı” Türk Mutfağı sempozyumu Bildirileri, p.57- 69.
12 Ortaçağ Arap Mutfağı Rodin, C. “Introduction” A new Book of Middle Eastern Food, London: 1986, p. 24-57
13  Bizans Mutfağı ve Osmanlı Mutfağı Kislinger, E A Culinary History Food, p.194-207
14  Dünyadaki Yeni Gastronomik Eğilimler (20. ve 21 yüzyıllar) Gillespie, C. European Gastronomy into the 21st Century, p. 60- 65. / 68- 70/  83- 87

 

Kaynaklar

KAYNAKLAR
Ders Notu Tannahill, Reay. Food in History, Crown Trade Paperbacks, New York 1989.

Civitello, Linda. Cuisine and Culture: A History of Food and People, John Wiley & Sons, 2004.

Diğer Kaynaklar Kislinger, Ewald. “ Christians of the East and Realities of the Byzantine Diet” in A Culinary History Food, ed. Flandrin, J. L. Montanari, M. Columbia Univ. Press:1999, p. 194- 207

Genç, Reşat. “XI. Yüzyilda Türk Mutfağı” Türk Mutfağı sempozyumu Bildirileri, p. p.57- 69.

köymen.

 

Rodin, Claudia. “Introduction” A new Book of Middle Eastern Food, London: Penguin books, 1986, p. 24- 57

Andrew Dalby. Tastes of Byzantium: The Cuisine of a Legendary Empire, [I.B. Tauris:New York] 2003. ( Translated in Turkish. Bizansın Damak Tadı, Kitapyayınevi)

Kitabü't - Tabih : Abbasi Bağdatından Yemekler Tatlılar Çeşniler, Çeviren : Nazlı Pişkin, 2009: Kitapyayınevi.

 

Materyal Paylaşımı

MATERYAL PAYLAŞIMI 
Dökümanlar DVD: Guns, Germs and Steel (Tüfek, Mikrop ve Çelik), Jared Diamond, National Geographic. En erken yemek kitapları ve tarifler.
Ödevler Bir yiyecek veya içeceğin tarihi hakkında sunum hazırlama
Sınavlar 2 ara sınav 1 final

 

Değerlendirme Sistemi

DEĞERLENDİRME SİSTEMİ
YARIYIL İÇİ ÇALIŞMALARI SIRA KATKI YÜZDESİ
Ara Sınav   60
Kısa Sınav   10
Ödev   30
Toplam   100
Finalin Başarıya Oranı   40
Yıl içinin Başarıya Oranı   60
Toplam   100

 

Dersin Program Çıktılarına Katkısı

DERSİN PROGRAM ÇIKTILARINA KATKISI
No Program Öğrenme Çıktıları Katkı Düzeyi
1 2 3 4 5  
1 Gıda ve yemekleri tarih, coğrafya, kültür ve beslenme bilimleri çerçevesinde değerlendirir.         5  
2 Yemeği ve pişirme işlemini bir sanat olarak benimser; yiyeceklerin görsel sunumunun tasarlanması ve görsel olarak belgelenmesi konusunda yetkinlik sahibidir.            
3 Gastronomi alanındaki kavramlar, teknikler ve yenilikler ile ürün bilgisi konusunda kapsamlı bilgi sahibidir. Bu konularda araştırma yapma ve geliştirme becerisine sahiptir.            
4 Gıda bilimi ve temel beslenme ilkeleri konularında bilgi sahibidir ve alanında uygular            
5 Gıda hijyeni ve güvenliği konusunda uluslararası standartları bilir ve uygular            
6 Üretim aşamasından sunum aşamasına kadar yiyecek-içecek üretimi ile ilgili tüm süreçleri bilir. Gıda üretim sistemlerini ve bu alandaki yeni yaklaşımları derinlemesine anlayabilir ve bu aşamada çıkabilecek sorunları tanımlayıp çözebilir. Alanı ile ilgili fiziksel ortamı tasarlar, araç-gereç ve teknolojileri bilir ve kullanır; gerektiğinde bu çerçevede yeniliklerin oluşmasında rol alır.            
7 Ulusal ve uluslararası mutfaklar hakkında bilgi sahibi olur. Bu çerçevede temel pişirme tekniklerini bilir, uygular ve geliştirir.   2        
8 Alkollü ve alkolsüz içeceklerin tarihi, coğrafi ve kültürel altyapısı ve üretim aşamaları konusunda bilgi sahibidir. Yiyecek üretiminde ve menü planlamasında bu bilgiyi kullanır.     3      
9 Bilimsel çerçevede yeni gıda ürünü geliştirebilir, standartlaştırabilir ve tescil sürecini yürütebilir.            
10 Gıda alanındaki ulusal ve uluslararası hukuki düzenlemeleri, mesleki standartları ve meslek etiğini bilir ve uygular.            
11 İşletme, iktisat ve pazarlama alanındaki temel kavramları, kuramları ve ilkeleri bilir ve uygular. Menü planlama ilkeleri doğrultusunda; yiyecek-içecek maliyet analizi, kontrolü, fiyatlandırması yapar ve çeşitli menüler geliştirir. Bir gıda işletmesini etkin bir şekilde yönetebilecek yönetim teorilerini ve uygulamarını, personel alım ve değerlenderme süreçlerini bilir ve uygular.            
12 Başkaları ile ve bağımsız olarak etkin bir şekilde çalışır. Yazılı ve sözlü olarak etkili iletişim kurar ve sunum becerileri gösterir.            
13 Gıdanın insan sağlığı ve toplumsal düzen üzerindeki etkilerini anlayabilir ve bu çerçevede basın-yayın organlarını takip eder, katkıda bulunur ve yönlendirir.            
14 Gıda ile ilgili etkinlikleri bilir ve yönetir.            
15 Dünya gıda ticareti, globalleşme, üretim ve tüketim örüntüleri hakkında bilgi sahibidir. Gıda politikalarının ülke ekonomisi için önemini bilir.   2        
16 Pasta ve diğer hamur işleri, ekmekler, pandispanya ve diğer pasta tabanı hamurları, kremalı soslar, meyve sosları ve jöle yapımı. Sıcak ve soğuk tatlılar, dondurmalar ve sorbeler, şeker işleri, süslemeler, dekorasyon ve sunum, çikolata yapımı konusunda yetkindir.            
17 Mutfak uygulamalarında ve gıda üretiminde kullanacakları sebzelerin ve taze otların yetiştirme teknikleri ile ilgili uygulamalı bilgi sahibidirler.            

 

AKTS İş Yükü Tablosu

AKTS / İŞ YÜKÜ TABLOSU
Etkinlik SAYISI Süresi
(Saat)
Toplam
İş Yükü
(Saat)
Ders Süresi (Sınav haftası dahildir: 14x toplam ders saati) 14 3 42
Sınıf Dışı Ders Çalışma Süresi(Ön çalışma, pekiştirme) 14 6 84
Ara Sınav 2 3 6
Kısa Sınav      
Ödev 1 30 30
Final 1 3 3
Toplam İş Yükü     165
Toplam İş Yükü / 30 (saat)     5.5
Dersin AKTS Kredisi     6